Jaap Kruithof, groene denker

Auteur o.a. van “ De mens aan de grens ‘
Jaap Kruithof, overleden op 25 februari, had het in zijn denken tegen het antropocentrisme en bestreed de basisstelling dat de mens het enige waarderende wezen is en aldus het recht heeft te bepalen war waardevol is. Hij schreef dat in zijn boek “ De mens aan de grens “ ( EPO Berchem 1985 ) Hij zag dit antropocentrisme als de diepere oorzaak van de milieucrisis. Voor hem was de mens het meest moordzuchtige, het meest arrogante van alle levende wezens.
De ondergang was volgens Kruithof te wijten ondermeer aan een proces van desacralisering van de natuur. “ De natuur wordt ontheiligd, verliest haar intrinsieke waarde, wordt door de mens steeds grootschaliger en diepgaander gemanipuleerd. “ Dit is het gevolg van het antropocentrisme. “ Liberalisme en socialisme waren het roerend eens dat mensen alleen tellen.” Hij bestreed de stelling dat de mens niet anders dan egocentrisch kan zijn. en “ dat het altruïsme slechts een verfijnde vorm van egocentrisme is “ We lezen “ … het fenomeen liefde is veel ouder dan het christendom en de afkeer van deze ideologie hoeft niet te worden omgezet in de verwerping van het altruïsme.”
Kruithof wees erop dat het socialisme de intrumentalisering van de natuur kritiekloos overnam van het liberalisme…. De essentie van een vernieuwde religiositeit is de synthese van socialisme en ecologisme.
Hij veroordeelde het humanisme als de laatste godsdienst die het heilige reduceert tot het menselijke. “ We hebben voor de oplossing van onze problemen geen zoveelste vlucht in een wazig irrationalisme nodig, maar een vernieuwde religiositeit waarin wetenschap en techniek een belangrijke rol vervullen en ons een waardesysteem geboden wordt om onze arrogantie te overwinnen.
Kruithof zag de tragiek, zocht de diepere oorzaken, ontwaarde de mondiale dimensie van de problemen en de behoefte aan een wereldregering. “ De afwezigheid van een bewustzijn terzake en van een wil om tot zo’n ( mondiaal ) beleid te komen vormt een reële bedreiging voor alles wat op de planeet leeft.”
Kruithof stelde vast dat de groenen nog een stap verder gaan dan de traditionele partijen/ “
De bijdrage van Jaap Kruithof was voor velen van niet te onderschatten belang.
Ludo Dierickx
Gewezen parlementslid Agalev /Groen