3 euro op je MP3: oneerlijke taks of eerlijke vergoeding voor artiesten?

Zo stond het te lezen: vanaf 1 februari moeten consumenten voor USB-sticks, settopboxen, mp3-spelers en externe harde schijven een extra kopieertaks betalen. Door een daling van de inkomsten op de ‘oude’ dragers als cd’s en cassettes, drong beheersmaatschappij Auvibel aan op een uitbreiding van de kopieertaks naar zowat alle digitale systemen. Voor een iPod met een flashgeheugen van 64 gigabyte wordt binnenkort een kopieertaks van 3 euro aangerekend. Wie denkt aan een harde schijf van meer dan 1 terabyte, moet 9 euro extra ophoesten. De nieuwe regeling werd goedgekeurd door de ministerraad, op voorstel van minister van Economie Vincent Van Quickenborne (Open Vld).

Mijn gedacht? In alle eerlijkheid? Wel, dit is een goede maatregel. Een piepkleine vergoeding op digitale dragers is geen doodgaan voor de consument nietwaar? Tenminste als je met mij overtuigd bent dat artiesten en auteurs een eerlijke vergoeding moeten krijgen voor hun werk. Tot vandaag moet er wel een kleine auteursrechtelijke vergoeding worden betaald op lege cassettes, DVD’s, lege CD’s e.d. Dat was nog niet geregeld voor harde schrijven, mp3-spelers enz. Het woord ‘taks’ is trouwens niet correct. Het gaat om een auteursrechtelijke vergoeding.

Waarom is het toch rechtvaardig? Wel, er is, of je dat goed vindt of niet, een zeer grote ‘gratis’-cultuur ontstaan bij de muziekliefhebber. Die downloadt vaak muziek zonder daarvoor te betalen. Dat is eigenlijk niet fair ten opzichte van de artiest, maar ik vrees dat het niet echt uit te roeien is. Het is zeer de vraag of je dat in de privésfeer ook moet of kan doen. Ik vind van niet.
Maar dan moeten de kunstenaars, de componisten en schrijvers op een andere manier hiervoor billijk vergoeden. Hoe kunnen we dat het beste doen? Door elke thuisdownloader voor de rechtbank te sleuren en als een misdadiger te beschouwen? Nee toch?
Uiteraard vindt Groen! elke grootschalige, commerciële namaak en piraterij strafbaar. Dat is onaanvaardbaar en te bestrijden.
Maar als met mij vindt dat muziek of literatuur waarop auteursrecht rust, voor privédoeleinden mag worden gekopieerd of gedownload, als je dat volgt, moet je artiesten op een compenserende manier vergoeden. Door ochgottekes 3 euro meer te betalen voor je harde schijf.
En ja, niet iedereen kopieert muziek of downloadt die op een harde schijf. Maar wel eens journalistieke stukken uit websites? Of literaire teksten? Solidariteit ligt aan de basis van zo’n werkwijze: iedereen betaalt een klein beetje. Veel kleine bedragjes maken voor vele artiesten een beetje meer eerlijk verdiende welvaart mogelijk.

PS Ik download of kopieer zelf nooit illegaal. En toch ben ik best bereid die kleine bijdrage te betalen. Graag zelfs als die maar bij de artiesten komt. Die bezorgen mij vaak vele uren cultureel plezier, voor zeer weinig geld.